Tek Eleme Usulü Turnuva Nasıl Kurulur?
Tek eleme, tek yenilginin turnuvayı bitirdiği en hızlı formattır. Bu rehberde tablo boyutunu, bay geçmeyi, standart tohumlamayı ve 11 takımlı gerçek bir örneği adım adım hesaplıyoruz.
Tek eleme nedir, kaç maç gerekir?
Tek eleme usulünde maçı kaybeden takım turnuvadan çıkar. N takımlı turnuvada toplam maç sayısı N−1'dir, çünkü şampiyon dışındaki her takım tam bir kez kaybeder. Bu, en kısa sürede sonuç veren formattır.
Tablo boyutu ve bay geçme
Tablo 2'nin kuvveti olmak zorundadır (4, 8, 16, 32…). Takım sayın bunlardan biri değilse, bir üst kuvvete tamamlanır; eksik kalan yerler bay olur ve bay genellikle en yüksek tohumlara verilir.
| Takım | Tablo boyutu | Bay geçen | İlk tur maçı | Tur sayısı |
|---|---|---|---|---|
| 5 | 8 | 3 | 1 | 3 |
| 6 | 8 | 2 | 2 | 3 |
| 7 | 8 | 1 | 3 | 3 |
| 8 | 8 | 0 | 4 | 3 |
| 9 | 16 | 7 | 1 | 4 |
| 10 | 16 | 6 | 2 | 4 |
| 11 | 16 | 5 | 3 | 4 |
| 12 | 16 | 4 | 4 | 4 |
| 13 | 16 | 3 | 5 | 4 |
| 14 | 16 | 2 | 6 | 4 |
| 15 | 16 | 1 | 7 | 4 |
| 16 | 16 | 0 | 8 | 4 |
Tohumlama: kim kiminle eşleşir?
Tohumlama (seeding), güçlü takımların erken turlarda birbirini elememesi için tabloyu düzenlemektir. Standart yöntemde 1 numara ile en düşük tohum, 2 numara ile ikinci en düşük tohum eşleşir ve tablo, 1 ile 2 ancak finalde karşılaşacak şekilde dizilir.
| Tablo | İlk tur eşleşmeleri (tohum – tohum) |
|---|---|
| 8 takımlı | 1 – 8, 4 – 5, 2 – 7, 3 – 6 |
| 16 takımlı | 1 – 16, 8 – 9, 4 – 13, 5 – 12, 2 – 15, 7 – 10, 3 – 14, 6 – 11 |
Tohum sırasını önceki sezon sıralaması, reyting veya kayıt sırasıyla belirleyebilirsin. Veri yoksa kura çek ve bunu açıkça duyur.
Örnek: 11 takımlı turnuva
11 takım için 16'lık tablo kurulur ve 5 takım bay geçer: tohumlar 1, 2, 3, 4 ve 5. İlk turda yalnızca üç maç oynanır: 6 – 11, 7 – 10, 8 – 9. İkinci turda kalan 8 takım eşleşir, ardından yarı final ve final gelir. Toplam maç sayısı 3 + 4 + 2 + 1 = 10'dur ve bu, N−1 formülüyle uyuşur.
Tek maç mı, seri mi?
Eşleşmeyi tek maçla (BO1) veya seriyle (BO3, BO5) belirleyebilirsin. Seri, şansın etkisini azaltır ama takvimi uzatır. Amatör turnuvada pratik denge, ilk turları tek maç, yarı final ve finali BO3 oynamaktır. Üçüncülük maçı ister misin, bunu da önceden ilan et.
Beraberlikte ne olur?
Eleme maçında beraberliğe yer yoktur; uzatma, penaltı, altın gol veya ek oyun gibi bir bozma yöntemi yazılı olmalıdır. Kuralı turnuva başında ilan etmek, maç sonrası itirazları ortadan kaldırır.
Sık yapılan hatalar
- Bay geçişi kurayla dağıtıp tohumlamayı bozmak.
- Maç saatlerini tur bazında önceden duyurmamak.
- Beraberlik kuralını turnuva başladıktan sonra belirlemek.
- Tabloyu tek bir kişinin elinde tutmak; herkesin görebileceği ortak bir yerde yayınla.
Takım sayına göre tüm sayıları turnuva hesaplayıcıyla kontrol edebilir, daha uzun bir format için çift eleme sayfasına bakabilirsin.
Sık sorulan sorular
Tek elemede 5 takım için tablo nasıl kurulur?
8'lik tablo kurulur, 3 takım bay geçer ve ilk turda tek maç oynanır: toplam maç sayısı 4'tür.
Bay geçme ilk turda şans mı?
Tohumlamaya göre verilirse hak sayılır. Kuraya göre verilirse şanstır. Hangisini kullandığını duyur.
Üçüncülük maçı şart mı?
Hayır, tercihe bağlıdır. Yarı finalde elenen iki takımı oynatmak istiyorsan takvimde ek bir maç ayır.
İlgili rehberler
- Çift Eleme Usulü Turnuva: Kurallar ve Maç Sayısı
- İsviçre Sistemi Turnuva Nasıl Çalışır?
- Turnuva hesaplayıcı: takım sayına göre maç ve tur sayısını hesapla